Mantar hastalığı yaz sıcaklarında en çok karşılaşılan deri hastalıklardan biri. Mantarlar doğada yaygın olarak bulunan mikrop türleri olup uygun ortamda (sıcak ve nemli ortam gibi) insanlarda cilt hastalıklarına neden olmaktadırlar. En belirgin özelliği ise kolay bulaşabilir olmaları. Mantarlar cinslerine göre hayvanlardan, topraktan ve doğrudan doğruya hasta insandan alınabilirler.

Mantar hastalıkları vücutta belli bölgelerde daha çok ortaya çıkar. Ayak tabanı, parmak araları ve tırnaklar mantarların severek yerleştikleri bölgeleri oluşturur. Özellikle ayak tırnaklarında daha sık görülür. Mantar hastalığı olan tırnaklar, kalın, kirli sarı kahverengi bir renkte, kolay kırılabilir bir görünüm alır.

Vücuda yerleşen mantar hastalıklarının iç içe geçmiş halkalar halinde, kepeklenen ufak su kabarcıkları bulunan kırmızı lekeler şeklinde ortaya çıkabildiği gibi, gövde, sırt, kollarda kırmızı, kahverengi ya da beyaz lekeler şeklinde de görülebilirler ki, halk arasında buna da sam yeli denmektedir. Cinsel organlarda yerleşenlerde ise en belirgin yakınma kaşıntı olup uyluğun üst iç kısımlarında keskin kenarlı kırmızı kahverengi sınırlarında ufak su dolu kabarcıklar bulunan lekeler şeklinde görülebilirler, etrafa doğru genişleme eğilimindedirler.

Mantar hastalığının tanısı klinik görünüme dayanılarak konulur. Tanının kesinleştirilmesi için dokudan kazıma yoluyla örnek alınır ve bu örnek mikroskopta incelenerek mantarın türü tespit edilir. Bazı tip mantarların tanısında wood lambası denen özel bir ışıktan yararlanılmaktadır.

Mantarların tedavisi için önce mantarın yerinin ve tipinin saptanması gereklidir. Tedavinin şekli buna göre belirlenir. Ağızdan alınan haplar ve dışardan sürülen kremlerle bugün için mantarın kesin tedavisi yapılabilmektedir. Ancak tedavi süreleri uzun olduğundan korunma önlemlerine devam edilmezse hastalık tekrarlayabilmektedir.

Korunma yolları ve öneriler

Hastalığın yayılmasının engellenmesinde temizlik son derece önemlidir. Baş ve vücut mantarlarında, her gün, dayanabileceğiniz kadar sıcak su ile başınızı yıkayabilirsiniz. Fırçanızı, tarağınızı ve havlunuzu yalnızca siz kullanın. Yatak çarşaflarınızı, yastık kılıflarınızı ve havlularınızı haftada en az iki kez sıcak su ile yıkayıp, güneşte kurutun. Naylon giysiler giyilmemesi, çamaşırların pamuklu olması, dar giysilerden kaçınılması, havuz ve deniz sonrasında ıslak mayoların değiştirilmesi tedaviyi kolaylaştırır.

Ayakta mantar hastalığının olmaması için ayakların nemli kalmaması gerekir. Yaz aylarında sandalet tipi ayakkabıların kullanılması, ter emen çorapların giyilmesi, ayakların yıkandıktan sonra iyice kurulanması da mantar bulaşma riskini azaltır. Başkasına ait terlik ayakkabı gibi eşyanın kullanılmaması gereklidir.

Banyodan sonra vücudunuzu nemli bırakmayın, iyice kurulanın.
Islak ve nemli zeminlerde çıplak ayakla dolaşmayın.
Mantar hastalıklarının tedavisi en az 3 ay sürer. Hekiminizin önerdiği ilaçları düzenli olarak kullanın.